تبلیغات
مجله پایداری سرو سرخ ((کانون دانش آموختگان ادبیات پایداری فارس)) - گفتگو با دکترکافی
مکان تبلیغات متنی شما
درباره ما
آخرین مطالب
لینکستان
آمار سایت
 
مکان تبلیغات شما مکان تبلیغات شما Create your flash banner online in 5 step

گفتگو با دکتر کافی                     

 مصاحبه:اکبر کریمی خرمی-عبدالرضا قیصری

 قیصری :ادبیات پایداری از سال 87 در دانشگاه کرمان راه اندازی شده و رشته نوپایی است. در دانشگاه های دیگر هم راه اندازی شده. اهمیت، لزوم و کارکرد این رشته چیست و قراراست دانش آموختگان این رشته چه کارهایی انجام دهند.ضمن این که خاطرنشان می کنیم در دانشگاه شیراز از اول مهرماه 91 در مقطع کارشناسی ارشد پایداری دانشجو داریم، لزوم راه اندازی این رشته را هم بفرمایید؟

ادوارد براون یک گلایه دارد از ادبیات ایران. به خاطر حجم کار و انباشتگی باعث شده یک عده ای بسوزند و ناشناخته بمانند. پژوهش باید با تولید ادبی پیش برود و در کنار تولید ادبی پژوهش انجام بگیرد.باید کارها پژوهیده شود وضعیف وقوی مشخص شود و زوایا طوری کاویده شود که چراغی فراراه آینده باشد وخیرخواهی ادبی در این کار نهفته است. حجم کارهایی که در ادبیات انقلاب اسلامی تولید شده خیلی بالاست .فراوانی اثر وشاعران، یکی از ویژگی های این ادبیات است. در سبک هندی هم این طور است ولی حداقل سبک هندی در سه قرن شکل گرفته است ولی شکل گیری ادبیات انقلاب در سه دهه است. تفاوت خیلی است روزگاری که شما می فرمایید هنر روزگار، شعراست و هیچ بستر وسرگرمی وجود ندارد. ولی امروزه سینما و تلویزیون و... وقت را دارند می خورند ومی بلعند و مجالی برای کسی باقی نمی گذارند.

در این روزگار می گوییم فراوانی داریم. لزوم دانشگاهی کردن ادبیات پایداری اینجاست که ما این همه حجم اثر داریم این همه تولید داریم . تعداد نسخه های کتاب دا به اندازه تعداد نسخه های دیوان شاعران سبک هندی است وحتی بیشتر. این بازخورد بالای اجتماعی باید یک جایی به پژوهش وتحلیل سپرده شود، پژوهش ضرورت دارد وقتی " پل اسپراکمن " روی این ادبیات کار می کند قطعا جانبداری نیست. یا حتی سال84 خانمی اهل فرانسه موضوع پایان نامه اش موضوع جنگ در زمینه نقاشی های دیواری بوده است. نکته ای که ما اصلا به آن فکر نکرده بودیم .

آثار را ازبین بردیم حتی فیلم و عکس هم نگرفتیم، ولی او موضوع پایان نامه اش جنگ وارتباط آن با نقاشی های دیواری است. این که نقاشی ها به چه طریقی در شهرهایی که اصلا با جنگ مرتبط نبودند منعکس شده است. بر روی ضرورت کار توجه می شود چون آثار زیاد است.

 كریمی :غالب کارهایی که اکنون در حوزه داستان نویسی استان فارس اتفاق افتاده بیشتر زندگی نامه نویسی است. چرا نویسندگان ما تا این حد به زندگی نامه نویسی رزمندگان و سرداران و شهدا علاقمندند. اصلا چه ضرورتی دارد که ما این ها را تبدیل به رمان های بزرگ و تاثیرگذار نکنیم. چرا زندگی نامه ها تبدیل به رمان های بزرگ نمی شود؟

اگر مخاطب این پرسش یک آفرینشگر داستان باشد شاید بهتر بتواند جواب بدهد ولی من فکر می کنم که هنوز مجال کم هست برای اینکه این کار درونی بشود. چون رمان یکی از شناسه هایش بازه زمانی است. یک دوره تاریخی باید از این دوره تاریخی بگذرد تا در ذهن هنرمند جا بیفتد، از صافی ذهنش بگذرد و تبدیل به رمان بشود ولی در زندگی نامه نویسی این اتفاق افتاده فقط ما آن را پرورش می دهیم و شكل داستانی به آن می دهیم.

مجالی که از برانگیختگی حس تا تبدیل شدنش به اثر در شعر هست در داستان خیلی طول می کشد. حال بین زندگی نامه و داستان هم این فاصله وجود دارد. در آنجا این اتفاق افتاده و نمی خواهد در ذهنش این اتفاق بیفتد و نمی خواهد از صافی ذهن نویسنده عبور کند. این فاصله را کوتاه کرده، فقط نویسنده با تجربه خودش می آید این را به متن و هیات داستان تبدیل می کند. این نوع فراوانی داره نه در استان که درکشور همین طور است. ضمنا به هر حال آفرینش سخت ترین کار است. بنا است تعریف هنر عجز باشد که هر کس از عهده اش بر نمی آید در زندگی نامه این اتفاق خلاق افتاده. در داستان باید هر چیز از اساس به وسیله ذهن هنرمند اتفاق بیفتد.

كریمی : ما شعرای توانمندی در استان فارس داریم از جمله جنابعالی. چقدر شاعران دفاع مقدس ما سعی کردند شرایط واقعی جنگ را (نه شرایط احساسی که الان در خیلی از شعرهایمان داریم) در شعر دفاع مقدس ترسیم کنند این اتفاق چقدر در شعر دفاع مقدس استان فارس به چشم می آید؟

 فکر می کنم به طور مختصر برای بعد از جنگ و عواقب بعد از جنگ این اتفاق بهتر افتاده است تا اوایل زمان جنگ .به دو دلیل این اتفاق در زمان جنگ نیفتاده، یکی شتاب زدگی که وجود دارد چون در جنگ خیلی از ملاحظات را کنار گذاشتیم. خیلی از اهمیت ها را به خاطر ضرورت، کنار گذاشتیم. مهم بوده ولی ضروری نبوده. نکته دوم اینکه ملاحظات سیاسی هم دشته ایم آمار شهدا، اسراء و اخبار جنگ را منعکس نمی کردیم. خیلی از اخبار جنگ وجود داشته و برعکس جنبه احساسی بیشتر بوده  از منظر عقل و تدبر اگر وارد می شدیم لطمه می خوردیم . یک مقدار از صداقت دور شدیم ولی به مقصد رسیدیم. خیلی ها ضدجنگ می اندیشیدند و می نوشتند وکسانی که لااقل رئال به این قضیه نگاه می کردند شاید به صداقت نزدیکتر بودند. بعداز جنگ موضوع فرزندان شهدا ماجراهایی که بازماندگان جنگ داشتند بروز عواقب جنگ بوده ، در اینجا هم به صداقت نزدیکتر و هم توضیحات دقیق تر بوده است.

شاعران ما جنگ را تجربه نکرده اند ولی بعداز جنگ این شاعر هم کلاسی اش فرزند شهید بوده ،این شاعر همسایه اش خانم شهید است، شاعر، جانباز را دیده. این پیوند ملموس است و دریافت شده است و به صداقت نزدیکتر است.

كریمی :ترجمه ی کتب داستانی دفاع مقدس در کشور ما چه جایگاهی دارد؟ بالطبع در استان فارس چه کارهایی صورت گرفته است؟ اصلا صورت گرفته یا نه؟ شما ضرورت ترجمه کتب دفاع مقدس استان را احساس می کنید یا خیر؟

 در داستان واقعا موفق بوده، ادبیات دفاع مقدس را در نظر بگیریم. دوره احساس و عاطفی داریم که دوره شور و شعار است و بعدا به یک دوره ثبات می رسیم و می توانیم ویژگی های سبکی بر این در نظر بگیریم. مگر برای ادبیات عام ما این اتفاق افتاده که در ادبیات خاص توقع داشته باشیم.

 كریمی :درادبیات عام احتیاج به صادرات نداریم اگر قرار باشد انقلاب خودمان را، ارزش هایمان را، با نگاهی به آن طرف مرزها داشته باشیم، یکی از راه های صادرات ارزش های هموطنان ما در هشت سال دفاع مقدس این هست؟

 ما تا به حال جایزه نوبل نگرفتیم. خیلی ها آثارشان را ارائه کردند خیلی ها مبارزه کردند حتی هم سویی کردند با معیار های نوبل ، باز هم نگرفتند. بنابراین یک ادبیاتی که کاملا سیاسی است و کاملا مهجور است و تلاش می شود برای بازماندگی اش ، این طوری نیست.. فکر می کنم ادبیات ما به وسیله ادبیات انقلاب لااقل در بعضی از کشورها که همگرایی داشتیم اتفاق افتاده وتوانستیم معرفی کنیم  ولی در کشورهای جهان سومی از این ادبیات بازخورد داشتیم هم ما از آنها و هم آنها به ما توجه نشان دادند ولی در عرصه عامش این اتفاق نیفتاده است.

كریمی :در زمینه دفاع مقدس وادبیات نمایشی به نظر می آید که در استان فارس کار چندانی صورت نگرفته است. به نظر شما چه راهکارهایی وجود دارد که این بستر فراهم شود تا در زمینه ادبیات نمایشی دفاع مقدس کارهایی انجام وبه صورت تله، فیلم ونمایش کار شود؟

 نمایش در کشور ما غریب است و هیچ حرکتی هم نتوانسته آشتی بین مردم وتئاتر برقرار کند. نمایش با چندین رشته پیوند دارد، شعر، موسیقی و با حجم در پیوند است. نمادگرایی در آن بالاست، از رنگ استفاده می کنیم، از عناصر دیگر استفاده می کنیم، در کشورما ادبیات نمایشی غریب است و طبعا در استان فارس هم همینطور است.

كریمی :ادبیات پایداری در کتاب های درسی چه سهمی دارد و آیا از نظر شما این اندازه سهم کافی است؟

 میزانش کم است. در کنگره دفاع مقدس کرمان دو مقاله ارائه شد. دلیل آن به گستردگی ادبیات دفاع مقدس و حجم کم کتاب های درسی بر می گردد. کتاب های درسی با شاعران سنتی پیوند دارند. در روشنفکری ما یک باور منفی به دفاع مقدس وجود دارد. کتاب هایی که به ادبیات دفاع مقدس پرداخته می شود مقطع آن سال57 است و به بعد از آن وارد نمی شوند که برآمده از ناشناختگی یا پرهیز از وابستگی های سیاسی است.

كریمی : ضرورت های ایجاد رشته ادبیات مقاومت در مقطع کارشناسی ارشد دانشگاه شیراز از مهر91 چیست؟

 این هم از خیرهای بنیاد حفظ آثار و نشر ارزش های دفاع مقدس است. به پیشنهاد بنیاد، جلسه ای با دکتر صادقی ریاست دانشگاه انجام گرفت و پذیرفته شد وبه بخش فارسی پیشنهاد شدو من را مامور کردند. می شد این رشته رادر سال گذشته داشته باشیم ولی مشغله هایی وجود داشت و ابزار کار فراهم نبود. نهایتا حرکت خزنده اداری به اینجا رسید که دوستان در وزارت موافقت کردند که دانشگاه شیراز از مهر ماه 91 با 5 دانشجو در رشته ادبیات پایداری  شروع به کار کند. دو سه تا دانشگاه مقدم بودند، کرمان، سمنان،اردکان یزد وحال هم دانشگاه شیراز خواهد داشت. سرفصل ها همان است که در وزارت خانه تنظیم شده، درس ها بین اساتید تقسیم شده. هر ترم 5 درس ارائه می شود و در دو ترم فشرده خلاصه شده. اساتیدی که با ما همکاری خواهند داشت، دکتر امینی، دکتر حسام پور، خانم دکتر واردی، دکتر ریاحی، دکتر کرمی و دکتر جوکار خواهند بود.      

 
صفحات
نویسندگان
آرشیو مطالب
برچسب ها
امكانات جانبی